पश्चिम आशियातील युद्धामुळे ‘गॅस संकट’ तीव्र; LNG किमती 130% वाढण्याचा इशारा
पश्चिम आशियामध्ये सुरू असलेल्या भयंकर युद्धाचा परिणाम आता फक्त शेअर बाजार आणि कच्च्या तेलापर्यंत मर्यादित राहिलेला नाही. माध्यमांच्या अहवालानुसार, या युद्धामुळे आशिया आणि युरोपमध्ये लिक्विफाइड नेचुरल गैस (LNG) च्या किमतींमध्ये मोठी वाढ होऊ शकते. दरम्यान, कच्च्या तेलानंतर हे नवीन, वायू संकट का उद्भवले आहे आणि त्याचे परिणाम काय आहेत हे सोप्या शब्दांत समजून घेऊया.
गॅस संकटाचे मुख्य कारण काय?
या संपूर्ण संकटाचे मूळ इराण आणि ओमान दरम्यान स्थित एक अरुंद सागरी मार्ग आहे. जगातील सुमारे 20% तेल आणि वायू या मार्गातूनच जातो. हा मार्ग अद्याप अधिकृतपणे बंद केलेला नसला तरी, सुरक्षेच्या कारणास्तव प्रमुख शिपिंग कंपन्या आणि तेल तसेच वायू कंपन्यांनी त्यांच्या जहाजांची वाहतूक थांबवली असल्याचे सांगितले जात आहे. ब्लूमबर्गच्या आकडेवारीनुसार, या क्षेत्रात किमान 12 रिकाम्या टँकरनी त्यांचे मार्ग बदलले आहेत.
गोल्डमन सॅक्सने 130% किंमतीत वाढ होण्याचा दिला इशारा,
गॅस पुरवठा खंडित झाल्यामुळे बाजारात खळबळ उडाल्याचे चित्र आहे. प्रमुख आकडेवारी खालीलप्रमाणे.
दरम्यान, युद्धामुळे किमतींमध्ये झपाट्याने वाढ होऊ शकते:
गोल्डमन सॅक्स विश्लेषकांचा अंदाज आहे की, जर होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून गॅस निर्यात एका महिन्यासाठीही थांबवली गेली तर आशियातील एलएनजीच्या किमतींमध्ये 130% वाढून $25 प्रति (₹2,287) एमएमबीटीयू होऊ शकतात.
कतार आणि युएईच्या पुरवठ्यात व्यत्यय:
कतार हा जगातील दुसऱ्या क्रमांकाचा एलएनजी निर्यातदार असून, जो जागतिक गॅस पुरवठ्याच्या 20% वाटा देतो. शिवाय, कतारची सर्व गॅस निर्यात होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतूनच केली जाते. या संघर्षामुळे व्यत्यय येत असून कतार आणि युएईला गॅस पुरवठ्यात लक्षणीय विलंब होत आहे.
अर्थव्यवस्थेवर आणि सार्वजनिक लोकांवर होणार परिणाम:
गॅस पुरवठा रोखण्याचा खरा आणि सर्वात मोठा परिणाम युरोप आणि आशियातील गॅस बाजारपेठांवर होईल. कारण, युद्धामुळे इस्रायलने त्यांच्या गॅस क्षेत्रांमधून गॅस उत्पादन कमी केले आहे आणि याच वस्तुस्थितीमुळे परिस्थिती आणखी बिकट झाली आहे. अमेरिका आपली गॅस निर्यात क्षमता वाढवत असली तरी, तज्ञांचा असा विश्वास आहे की आखाती देशांकडून होणारे नुकसान त्वरित भरून काढण्यासाठी अमेरिकेचा पुरवठा पुरणार नाही. कच्च्या तेलाचा आणि आता नैसर्गिक वायूचा पुरवठा खंडित होणे, म्हणजे शेअर बाजारातील घसरणीसह, जागतिक अर्थव्यवस्थेला एक मोठा “दुहेरी धक्का” आहे. जर होर्मुझची सामुद्रधुनी लवकरच सुरक्षित केली गेली नाही, तर जगभरात गॅस आणि विजेच्या किमतींमध्ये वाढ होऊ शकते, ज्यामुळे येत्या काही महिन्यांत महागाई पुन्हा धोकादायक पातळीवर पोहोचण्याची शक्यता आहे.
Comments are closed.